53 Semana de Música do Corpus – Festival Cidade de Lugo
Mércores, 13 de maio de 2026 – Auditorio Fuxan os Ventos, 20:30 h
Accademia del Piacere & Constantinople
De Sevilla a Isfahan
Fahmi Alqhai & Kiya Tabassian, dirección
Accademia del Piacere
Fahmi Alqhai– Viola da gamba e dirección musical
Rami Alqhai – Viola da gamba
Johanna Rose – Viola da gamba
Constantinople
Kiya Tabassian – Setar, voz e dirección musical
Didem Basar – Kanun
Hamin Honari – Tombak, Daf
Patrick Graham – Percusión
De Sevilla a Isfahán
Os séculos XV e XVI foron unha Idade de Ouro para a música en España, Persia e Asia Central. En España, os compositores renacentistas combinaron a tradición franco-flamenca coas influencias medievais cristiás, musulmás e xudías, creando unha linguaxe polifónica única. Mentres tanto, nas cortes persa e otomá, a música floreceu como expresión da vida intelectual e cortesá, producindo obras refinadas que sobreviviron ata os nosos días a través de manuscritos históricos. De Sevilla a Isfahán une estes dous mundos musicais. A Accademia del Piacere —dirixida polo intérprete de viola da gamba sevillano de orixe sirio-palestina, Fahmi Alqhai— une forzas con Constantinople —con sede en Montreal, Canadá, e dirixida desde o setar por Kiya Tabassian, nado na antiga Persia— para explorar repertorios de Iberia, Persia e Asia Central, combinando virtuosismo, cor e profundidade expresiva.
En 1582, Argote de Molina publicou en Sevilla Embajada a Tamerlán, o extraordinario diario de viaxes escrito por Rui González de Clavijo a principios do século XV. Nel, Clavijo relata a súa viaxe, xunto co frade dominico Alfonso Páez de Santamaría, como embaixadores do rei Henrique III de Castela, á corte do lendario Tamerlán: de Cádiz a Samarcanda, con viaxes deslumbrantes a Constantinopla e Persia. Case na mesma época da publicación de Argote, o príncipe persa Uruch Beg, máis tarde coñecido como Don Xoán de Persia, estaba a facer a viaxe inversa de Oriente a Europa, partindo de Isfahán e instalándose en Castela despois de visitar as grandes cortes europeas.
Lonxe de seren viaxes illadas, estas embaixadas foron un sinal dos tempos, unha verdadeira protoglobalización, a mesma tendencia que levou a Portugal a cruzar os océanos de oeste a leste na procura de comercio con Oriente, e máis tarde a Colón e Magalhães a cruzalos na dirección oposta, completando a circunnavegación do globo. Estas viaxes non só puxeron en contacto as potencias de Oriente e Occidente, senón tamén culturas que, aínda que distantes, sempre mantiveron lazos a través da literatura, as artes e a música, impulsando a primeira gran onda de migracións e intercambios multiculturais que uniu o mundo.
Inspirados nestas historias, os conxuntos Constantinople –con sede en Montreal, Canadá, e dirixidos desde o escenario por Kiya Tabassian, nada na antiga Persia– e Accademia del Piacere –dirixida polo violagamba sevillano de orixe sirio-palestina Fahmi Alqhai– desexan mergullarse na música do Renacemento español e dos imperios persa e otomán dos séculos XV e XVI a partir dun marco narrativo baseado nos textos dos dous viaxeiros, González de Clavijo e Don Xoán de Persia, para explorar musicalmente as viaxes e as exploracións cruzadas destes dous personaxes. Basearanse en manuscritos dos palacios de Sevilla e Castela durante a Idade de Ouro da música española: un período coñecido aquí como Renacemento, pero igualmente prolífico para os músicos das cortes persas e de todo o Imperio Otomán. A partir destes músicos, tamén utilizarán como material de partida manuscritos desenterrados en mosteiros e bibliotecas palaciais, como o Palacio de Topkapi en Constantinopla. Música modal de ambos mundos, obras mestras de esencia similar desde Sevilla ata Isfahán, reuniranse a través da perspectiva contemporánea de Alqhai e Tabassian.
Accademia del Piacere
Baixo a dirección artística do violagambista Fahmi Alqhai, a Accademia del Piacere é un dos principais conxuntos de música antiga de Europa.
Recoñecido pola audacia dos seus proxectos innovadores, a súa excelencia interpretativa e a súa poderosa presenza escénica, o grupo está na vangarda da interpretación historica pero profundamente emotiva. A súa concepción da música antiga como unha forma de arte viva, expresiva, apaixonada e contemporánea convértea nun punto de referencia para a comunicación directa e vibrante co público.
O seu repertorio abrangue desde o Seicento italiano (Le Lacrime di Eros, Amori di Marte), a música do Renacemento español (Rediscovering Spain, Colombina) e o teatro musical do Barroco español (Muera Cupido, con Nuria Rial). Proxectos como Las idas y las vueltas e Diálogos exploran a fascinante intersección entre a música antiga e o flamenco.
A Accademia del Piacere recibiu numerosos premios internacionais: o álbum Muera Cupido gañou o Premio Opus Klassik 2020; Les Violes du Ciel et de l’Enfer foi nomeado a un ICMA; Colombina (2024) gañou tres premios GEMA e Le Lacrime di Eros recibiu o premio Prelude Classical Music Award. Actuaron nos escenarios máis prestixiosos do mundo, como o Konzerthaus de Berlín e Viena, a Philharmonie de Colonia, a Fundação Gulbenkian de Lisboa, o Auditorio Nacional de Madrid e numerosos teatros dos Países Baixos, México, Colombia, Francia, Estados Unidos, Xapón, Bélxica, Alemaña, Suíza e España.
Constantinople
Inspirado na antiga cidade que iluminou Oriente e Occidente, Constantinople foi fundado en 2001 en Montreal polo seu director artístico, Kiya Tabassian, coa idea de desenvolver un conxunto de creacións musicais na confluencia de múltiples culturas; inspirándose na herdanza da Idade Media e o Renacemento, desde Europa ata o Mediterráneo e Oriente Medio.
O grupo lanzou 23 álbums en selos como Analekta, Atma, World Village, Buda Musique, Ma Case, Dreyer Gaido e Glossa. Durante máis de dúas décadas, Constantinople creou 63 obras e realizou xiras por máis de 296 cidades de 59 países.
Constantinople ten como obxectivo consolidar o lugar da música no corazón da súa comunidade e fomentar a creación musical intercultural e os intercambios entre artistas de todo o mundo. Desde a súa fundación, o conxunto fomentou a creación de novas obras que incorporan elementos musicais de diversas tradicións de todo o mundo, desde manuscritos medievais ata estéticas contemporáneas, abarcando a Europa mediterránea, as tradicións orientais e o Barroco do Novo Mundo.
Impulsada por un espírito de investigación e creación, Constantinople uniu forzas con destacados artistas internacionais como os cantantes Marco Beasley, Françoise Atlan, Savina Yannatou e Suzie Le Blanc; o griot mandinka Ablaye Cissoko; o conxunto grego En Chordais; o dúo belga Belem; e o grupo estadounidense The Klezmatics; o virtuoso sarangi Dhruba Ghosh; o clarinetista e compositor sirio Kinan Azmeh; e o mestre iraniano de kamancheh Kayhan Kalhor.
Convidada con frecuencia a actuar en festivais internacionais e prestixiosas salas de concertos, como a Salle Pleyel de París, a Filharmónica de Berlín, o Festival Mundial de Música Sacra de Fez en Marrocos, os Rencontres Musicales de Conques en Francia, o Museo Aga Khan de Toronto, o Festival Cervantino en México, o Festival de Cartago en Tunisia, o Centro Cultural Onassis de Atenas e o BOZAR de Bruxelas, a banda é recoñecida tanto polo público como polos profesionais da música e pola crítica.
Fahmi Alqhai
Fahmi Alqhai é recoñecido como un dos intérpretes de viola da gamba máis brillantes e prestixiosos do mundo, así como unha das figuras máis destacadas da música antiga actual.
Admirado pola súa expresión e comunicación no repertorio histórico, crea pontes entre culturas a través da súa arte e visión musical.
Nado en Sevilla en 1976, de pai sirio e nai palestina, pasou a súa primeira infancia en Siria, onde comezou os seus estudos musicais. Alqhai encarna un diálogo entre os mundos do Mediterráneo. É o director artístico do FeMAS, o Festival de Música Antiga de Sevilla, o máis antigo e importante do seu tipo en España, e dirixe o conxunto de renome internacional Accademia del Piacere.
Desde moi novo, Alqhai colaborou regularmente con algúns dos conxuntos internacionais de música antiga máis prestixiosos, como Hespèrion XXI (Jordi Savall) e Il Suonar Parlante (Vittorio Ghielmi), e actuou como solista con importantes orquestras, como a Orquestra Nacional de España, a Orquestra Filharmónica de Galicia, o Ensemble Vocal de Lausanne (Michael Corboz) e a Orquestra Barroca de Sevilla. A súa curiosidade artística vai máis alá da música antiga e tamén participou en proxectos contemporáneos e de jazz con músicos como Uri Caine.
As súas colaboracións con artistas flamencos foron particularmente innovadoras: Las idas y las vueltas, con Arcángel, gañou o Premio Giraldillo ao Mellor Acompañamento Musical na Bienal de Flamenco de Sevilla de 2012, e Diálogos, con Rocío Márquez, recibiu o Premio Giraldillo á Innovación en 2016. Os seus álbums en solitario A piacere (2014) e The Bach Album (2016) consolidaron aínda máis a súa reputación como intérprete visionario, recibindo ambos múltiples premios de GEMA, Scherzo e Melómano. En 2018, foille outorgada a Medalla da Cidade de Sevilla.
Gravou para selos como Deutsche Harmonia Mundi, Alia Vox, Glossa, Winter & Winter, e o seu propio selo, Alqhai & Alqhai.
Kiya Tabassian
Kiya Tabassian, virtuoso do setar e aclamado compositor, gañou un lugar privilexiado na escena musical internacional co seu conxunto Constantinople e como solista. Mestre dos encontros musicais interculturais, viaxa polos cinco continentes para presentar as súas creacións e a súa música en escenarios de todo o mundo.
Aos 14 anos, Kiya Tabassian emigrou coa súa familia a Quebec, levando consigo varios anos de formación en música persa académica e a súa florecente carreira na escena musical iraniana. Decidido a converterse en músico, compositor e, en xeral, en transmisor da memoria, continuou os seus estudos de música persa de forma independente e a través de frecuentes encontros con Reza Gassemi e Kayhan Kalhor. Simultaneamente, estudou composición musical no Conservatorio de Música de Montreal con Gilles Tremblay.
En 2001, cofundou Constantinople co obxectivo de desenvolver un conxunto de creacións musicais na confluencia de múltiples culturas. Inspirándose na herdanza da Idade Media e o Renacemento, desde Europa ata o Mediterráneo e Oriente Medio, asumiu desde entón a dirección artística e desenvolveu máis de cincuenta programas co seu conxunto.
Como viaxeiro experimentado, non deixa de explorar diferentes camiños: desde manuscritos medievais ata estética contemporánea, desde a Europa mediterránea ata Oriente, ou percorrendo os vastos espazos do Novo Mundo barroco.
Contribuíu a numerosos proxectos eclécticos como compositor, intérprete e improvisador. Por citar algúns, colaborou regularmente con Société Radio-Canada desde 1996 e participou activamente no proxecto internacional MediMuses entre 2002 e 2005. Foi membro dun grupo de investigación sobre a historia e o repertorio da música mediterránea e colaborou en varios proxectos editoriais e de gravación. Tamén participou no conxunto Atlas (Países Baixos) desde 2009 e contribuíu á Academia Atlas como titor, un proxecto que busca fusionar a música contemporánea coas tradicións orais.
Numerosos grupos musicais e institucións aproveitaron o seu talento como compositor, como a Orquestra Sinfónica de Montreal, o Nouvel Ensemble Moderne, Bradyworks e a Unión Europea de Radiodifusión. Tamén compuxo música para varios documentais e longametraxes, como Jabaroot e Voices of the Unheard. En 2017, para conmemorar o 375 aniversario de Montreal, compuxo o himno «Mémoires d’Ahuntsic», que presentou como legado á cidade.
Durante moitos anos, a súa obra recibiu o apoio do Conseil des arts de Montréal, do Conseil des arts et des lettres du Québec e do Canada Council for the Arts.
